Qaranlıq təhlükə: bağnazlıq: Quranda müharibəyə verilən tərif

Quranda müharibənin nə vaxt və necə aparılacağı açıq şəkildə bildirilmişdir:

Müharibə ancaq, müsəlmanlarla vuruşanlara qarşı aparılmalıdır, yəni müdafiə xarakterli olmalıdır. Müsəlmanların qarşı tərəfə səbəbsiz yerə hücum etmələri qəti şəkildə qadağan olunmuşdur.

Allah Quranda müsəlmanlara, etdikləri haqsızlıq və təcavüzkarlıqdan ötrü bir camaata qarşı kin-küdurət bəsləsələr belə, onlara qarşı daima ədalətlə davranmalarını əmr etmişdir:

Məsələn, Allah ayədə müsəlmanlara, Kəbəyə girmələrinə mane olanlara qarşı həddi aşmağı qadağan etmiş, onlara və hər kəsə yaxşılıq etməyi nəsihət etmişdir:

Qəsdli olaraq, həcc ibadətlərini yerinə yetirmələrinin qarşısının alınması və özlərinə haqsızlıq edilməsinə baxmayaraq, müsəlmanlar həddlərini aşmamaları məsələsində uca Rəbbimiz tərəfindən xəbərdar edilmişdirlər. Allah müsəlmanlara belə şəraitdə belə ədalətli olmağı, qəzəblənməməyi və yaxşılıq etməyi əmr edir. Müsəlman, hər cür vəziyyət qarşısında Qurandakı bu hökmə tabe olmalıdır.

Quranda müharibə etmək üçün yeganə səbəbin (müdafiə xarakterli döyüşün)

bildirildiyi ayədə, müsəlmanların qarşısına müharibə etdikləri vaxt həddlərini aşmamaları şərti də qoyulmuşdur.

Bu, hücum vəziyyətində müsəlmanın yalnız özünü qoruması, həddi aşmaması, özünü müdafiə etməkdən başqa hər hansı bir hərəkətə yol verməməsi mənasını verir. Yəni, Quranın hökmünə hücum, vəhşət, zorakılıq və həddi aşmaq qadağan olunmuşdur. Ancaq müdafiə olunmaq üçün döyüşməyin zəruriliyi başqa ayələrdə belə bildirilir:

Burada əhəmiyyətli bir fərq var. Fikrən qarşı çıxdıqları halda, onlara qarşı həddlərini aşmayıb, hücum etməyənlərin üstünə hücum etmək müsəlmanlara haramdır. Müsəlmanlar onlara hörmətlə və ədalətlə davranmaqla məsuldurlar. Bu ayənin ifadə etdiyi mənaya görə, yalnız inanclarından ötrü müsəlmanlara zülm edən və onlara hücum edən, yəni müharibəni başladan tərəfin hücumuna qarşı onlara, özlərini müdafiə etmə izni verilmişdir. Daha əvvəl də bildirdiyimiz kimi, əlbəttə ki, hər insan hücuma uğradıqda özünü müdafiə edər. Bu hər insanın, hər millətin, hər dövlətin etməyə haqq sahibi bildiyi, olması zəruri olan bir davranış formasıdır.

Peyğəmbərimiz (s.ə.v)-in döyüş izni verilən ayə nazil edilənə qədər heç bir şəkildə özünü müdafiə etməməsi, inanılmaz fədakarlıq və dindarlıq nümunəsidir. Həmin ana qədər; “...onlarla ən gözəl tərzdə mübahisə et” (Nəhl surəsi, 125) ayəsinin hökmü gərəyi Peyğəmbərimiz (s.ə.v) sadəcə razı salma və barışıq üsulundan istifadə etmişdir. Bütpərəst Qureyşlilərin məqsədlərinin yalnız qətliam törətmək olmasına baxmayaraq... Bu əhəmiyyətli xüsusu çatdırdıqdan sonra, mövhumatçıların və islam əleyhdarlarının, İslam adı altında törədilən vəhşətə dəlil olaraq göstərməyə çalışdıqları bütün Quran ayələrini nəzərdən keçirəcək bu mövzudakı yanılmaları bir-bir aydınlaşdıracağıq. Bu ayələri nəzərdən keçirməmişdən əvvəl, Quranda bildirilən bütün müharibələrin həmin bölgədəki müəyyən qövmə qarşı aparılıb, müəyyən şərtlər altında həyata keçirildiyi və bu xüsusi şərtlərin də ayələrdə aydın şəkildə bildirildiyi bilinməlidir. Bu qövm özləriylə müqavilə bağlanılmış müşrik bir qövmdür. Belə ki, bu müharibələr, həmin qövmün sülh və dostluq müqavilələrini pozaraq hücuma keçmələri və göstərdikləri münasibətlərə görə bu halları almışdır. Buna görə də, nazil edilən ayələr, tam olaraq o vaxtkı vəziyyət ilə əlaqəlidir və o vaxtkı mühiti təsvir edir.

Bu həqiqətin daha yaxşı başa düşülməsi üçün, o dövrdəki müşrik xüsusiyyətlərinə və bağlanılan müqavilələrə yaxından nəzər salaq: