Përgjigje ndaj kritikës se në Kuran temat janë të shpërndara

Që Kurani, kur flet për një temë, kalon papritur në një temë tjetër dhe më pas vazhdon sërish tregimin mbi temën e parë, kritikohet nga disa persona, madje parashtrohen pretendime në drejtimin se Kurani, Zoti na ruajt, është një Libër i shpërndarë/i ngatërruar për sa i përket tregimit të temave.

Vërtet a është kështu situata, apo këtu ka një tipar të lartë tregimi, art dhe një rend matematikor?

Së pari, Kurani i vetëm nuk është një Libër shkence, Libër ligji ose vetëm Libër morali. Kurani është një udhëzues hyjnor që u tregon njerëzve rrugën më të drejtë. Në Kuran gjenden parime që rregullojnë marrëdhëniet mes Krijuesit dhe njeriut, njeriut dhe njeriut, dhe njeriut dhe universit. Synimi themelor i Kuranit është t’u tregojë njerëzve rrugën përmes edukimit, përmirësimit, udhëzimit dhe informimit. Dijet e tjera janë elemente dytësore që shërbejnë për të shpjeguar dhe mbështetur temat kryesore.

Në Kuran, një ajet që mendohet se ka lidhje me një temë mund të lidhet drejtpërdrejt ose tërthorazi edhe me shumë tema të tjera. Që temat të jenë në shumë ajete e bën atë të pashtershëm. Ashtu si shifrat, ndërsa me dhjetë shifra të renditura nën një disiplinë të caktuar mund të formohet vetëm një numër telefoni, me dhjetë shifra që presin gati funksionalisht pa një qëllim renditjeje mund të krijohen numra telefoni të pafund. Kurani në asnjë temë nuk bën tregim në formën e zakonshme hyrje-zhvillim-përfundim. Ai përmban në thelbin e tij një formë të mësuari shumë më të përsosur se ky tipar tregimi i renditur. Në këtë gjendje Kurani nuk u ngjan librave të renditur e të formësuar me të cilët jemi mësuar.

Kurani është një Libër edukues. Në Kuran renditja e temave ju hedh drejt e brenda jetës dhe ju flet për jetën, është sikur të keni punuar mbi një projekt. Për shembull, na mëson mënyrën e të menduarit të mohuesve. Që t’i njohim personat me këtë psikologji dhe që edhe vetë të qëndrojmë larg situatave të tilla. Nëse në Kuran do të bëhej tregim i temave nën një kategori të caktuar, nuk do të jepte efektin që është në ajetet që kemi shkruar më poshtë si shembull;

Nëse i kushtoni kujdes, në ajetet përkatëse, në të njëjtën kohë na përcillen dhjetëra tema të ndryshme, si mënyra e të menduarit të mohuesve, përgjigjet që do t’u jepen atyre, si duhet të mbajmë qëndrim përballë ngjarjeve, ashtu si në jetë. Dhe sërish mësojmë të krijojmë lidhje edhe mes jetës së kësaj bote dhe ahiretit.

Një stil të tillë tregimi e hasim në shumë ajete të Kuranit. Nëse kur ua jepni plotësisht vëmendjen tuaj ajeteve, mund të shihni se surja që lexoni ju del vazhdimisht përpara në jetën tuaj, se në shumë ngjarje do t’i shihni ngjarjet me këndvështrimin që ju fitojnë këto sure.

Kurani është një qenie e gjallë që jeton. Flet për situata të ndryshme që do të hasni në jetë dhe i fiton njeriut një këndvështrim për jetën. Pothuajse çdo ajet i tij është për gati tërë jetën.

Edhe në Kuran, për të kuptuar një temë nuk mjafton të shihni vetëm atë temë. Duhet të shihni tërë Kuranin. Pa e kapur tërësinë nuk mund ta kapni pjesën. Duket si paradoks, por kur kuptoni një pjesë të vogël të tij; keni kuptuar tërësinë. Ashtu si jeta.

Një libër i rregulluar sipas një sistematike të caktuar kurrë e kurrë nuk mund të jepte këtë efekt që Kurani i jep shpirtit dhe arsyes së njeriut.

Kuranin na e mëson dhe na e shpjegon Allahu. Të kuptosh dhe të jetosh Kuranin është më i përshtatshmi për natyrën e njeriut. Siç e ka njoftuar edhe Zoti ynë i Lartë në ajete; Kuranin duhet ta lexojmë pa nxituar, në pjesë-pjesë, duke menduar e menduar.

Siç shihet, ajetet që kalojnë në sure të ndryshme të Kuranit mund të përbëjnë pjesë të një teme të ndryshme. Ashtu si lëndët e ndryshme që në natyrë gjenden të shpërndara; por duke kryer një detyrë, bashkohen në laborator për një qëllim, edhe ajetet e Kuranit janë materiale gati për të hyrë në proces si pjesë e çdo lloj teme. Kjo renditje hyjnore, që në shikim të parë jep një pamje të shpërndarë, është një renditje me aftësi të pafund procesi dhe është një begati e pashtershme.