İblis(şeytan) Cin midir yoksa Melek mi ?
Kutsal metin Kuran’da çelişki olduğunu iddia eden bazı kişiler, Bakara Suresi 34 ayeti iddialarına delil olarak göstermektedir. İddiaya göre; “Kuran bir beşer yazıtıdır ve şeytanın melek mi cin mi olduğu konusunda çelişki vardır!” (Kuran’ı tenzih ederiz)
Bakara Suresi 34. ayette şöyle yazıyor;
”Hani biz MELEKLERE: Âdem’e secde edin, demiştik. İblis hariç hepsi secde ettiler. O yüz çevirdi ve büyüklük tasladı, böylece kâfirlerden oldu.”
Kuran’da çelişki olduğunu iddia eden kişiler, ayette sadece
Meleklere hitap edildiğini ileri sürmekte olup dolayısıyla da İblisin (Şeytanın) ancak bir melek olabileceğini ve Kehf Suresi, 50. ayete göre de İblisin “ CİN” olduğu yazılı olmasını çelişki olarak nitelendirmektedirler. Şimdi durumu Kuran’a arz edelim ve iddianın samimiyetten uzak ve asılsız olduğunu gösterelim.
Bakara suresinin 34. ayeti Türkçe mealde yanlış anlaşıldığı için ayetlerde çelişki olduğu sanılıyor. Bu ayette Arapçada “tağlib sanatı” diye bilinen bir dil kullanımı mevcuttur. Tağlib sanatına göre çoğunluğa hitap edilir. Tağlib kelimesi Arapça’da galip getirmek, üstün kılmak anlamlarına gelmektedir. Tağlib sanatı: kendilerinde tağlib yapılacak iki şeyden birisinin diğerine tercih edilmesi ve onlardan tercih edilen şeyin lafzının her ikisi için de kullanılmasıdır.
Bu bilgiden sonra meleklerin Kuran’da anlatılan vasıflarına bakalım. Nahl Suresi 49-50 ve Tahrim Suresi 6 ayetlerinde; Meleklerin Allah’a karşı büyüklük taslamadıkları, Rablerinden gelen tüm emirleri yerine getirdikleri bildirilmektedir.
“Göklerde ve yerde bulunan her canlı ve MELEKLER BÜYÜKLÜK TASLAMAKSIZIN ALLAH’A SECDE EDERLER. Üstlerinde olan Rab’lerinden korkarlar VE EMROLUNDUKLARI ŞEYLERİ YAPARLAR (Nahl Suresi, 49-50)
Ey iman edenler! Kendinizi ve yakınlarınızı ateşten koruyun ki onun yakıtı insanlar ve taşlardır; üzerinde oldukça sert, güçlü MELEKLER vardır. ALLAH KENDİLERİNE NEYİ EMRETMİŞSE ONA İSYAN ETMEZLER ve EMREDİLDİKLERİNİ YERİNE GETİRİRLER (Tahrim Suresi, 6)
Ayrıca Araf suresi 11 ve 12. ayetlerinden de iblisin melek olamayacağı rahatlıkla anlaşılıyor.
”Andolsun sizi yarattık, sonra size şekil verdik, sonra da meleklere, Âdem’e secde edin! diye emrettik. İblis’in dışındakiler secde ettiler. O secde edenlerden olmadı.”
”Allah dedi ki: Ben sana emretmişken seni secde etmekten alıkoyan nedir? (İblis): Ben ondan daha üstünüm. Çünkü beni ateşten yarattın, onu çamurdan yarattın, dedi.”
Bakın ilk ayette meleklere hitap arasında ibliste vardır. Hemen sonraki ayette bu konuda devam ederken iblisin meleklerden farklı olduğu anlaşılıyor. Yani Allah meleklere hitap ederken iblisin melek olmadığının farkında olduğu bariz şekilde ortadadır. Ayrıca bir sonraki ayet bile olsa 11. ayette cümlenin bitmediğine de dikkat edin. Çünkü 12. ayet direk “Allah dedi ki” (Kâle) diye başlıyor.
İblisin melek olmadığına bir diğer delilde Kehf suresi 50. Ayettir. Ayette iblisin açıkça cin olduğu yazmaktadır.
“Hani meleklere: ‘Adem’e secde edin’ demiştik; İblis’in dışında (diğerleri) secde etmişlerdi. O CİNLERDENDİ, böylelikle Rabbinin emrinden dışarı çıkmıştı.
Sonuç
Bakara suresinin 34. ayetinde ”meleklere” diye hitap edilirken bu hitap edilen kişilerin arasında iblisin olmasından iblisin de bir melek olduğu sonucuna varılamaz, çünkü Arapça’daki tağlib isimli sanata göre azınlığı belirtmeye gerek yoktur. Bu yüzden bu ayetten iblisin bir melek olduğu anlaşılmıyor. Dolayısıyla bu ayet başka ayetlerle çelişmemektedir.