Rəhbərə qayıt
AZTRENDEFRESNLRUITSQBSROKYDA

Zariyat surəsi

Meal: Musayev, Bulaç

بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ وَٱلذَّٰرِيَٰتِ ذَرْوًا

And olsun toz-torpağı ətrafa səpələyənlərə!

Tozu dumana katıp savuran (rüzgar)lara, 51:1

فَٱلْحَٰمِلَٰتِ وِقْرًا

And olsun yağmur yükü daşıyanlara!

Derken, ağır yük taşıyan (bulut)lara. 51:2

فَٱلْجَٰرِيَٰتِ يُسْرًا

And olsun asanlıqla üzüb gedənlərə!

Sonra kolaylıkla akıp gidenlere, 51:3

فَٱلْمُقَسِّمَٰتِ أَمْرًا

And olsun işləri paylaşdıranlara!

Sonra iş(ler)i taksim edenlere andolsun. 51:4

إِنَّمَا تُوعَدُونَ لَصَادِقٌ

Sizə vəd olunanlar həqiqətdir.

Size va'dedilmekte olan, hiç tartışmasız doğrudur. 51:5

وَإِنَّ ٱلدِّينَ لَوَٰقِعٌ

Haqq-hesab da mütləq çəkiləcəkdir.

Şüphesiz din (hesap ve ceza) da mutlaka gerçekleşecektir. 51:6

وَٱلسَّمَآءِ ذَاتِ ٱلْحُبُكِ

And olsun gözəl görünüşü olan səmaya!

'Özen içinde yollar ve yörüngelerle donatılmış' göğe andolsun; 51:7

إِنَّكُمْ لَفِى قَوْلٍ مُّخْتَلِفٍ

Sizin sözləriniz ziddiyyətlidir.

Siz, gerçekten birbirini tutmaz bir söz (çelişkili ve aykırı görüşler) içindesiniz. 51:8

يُؤْفَكُ عَنْهُ مَنْ أُفِكَ

Ondan (Qurandan və Peyğəmbərdən) dönən kimsə döndərilər.

Ondan çevrilen çevrilir, 51:9

قُتِلَ ٱلْخَرَّٰصُونَ

Məhv olsun yalançılar!

Kahrolsun, o 'zan ve tahminle yalan söyleyenler'; 51:10

ٱلَّذِينَ هُمْ فِى غَمْرَةٍ سَاهُونَ

O kəslər ki, cəhalət içində olan qafillərdir.

Ki onlar, 'bilgisizliğin kuşatması' içinde habersizdirler. 51:11

يَسْـَٔلُونَ أَيَّانَ يَوْمُ ٱلدِّينِ

Onlar Haqq-hesab gününün nə vaxt olacağını soruşurlar.

"Hesap ve ceza (din) günü ne zaman?" diye sorarlar. 51:12

يَوْمَ هُمْ عَلَى ٱلنَّارِ يُفْتَنُونَ

O gün onlara odda əzab veriləcəkdir.

O gün onlar, ateşin üstünde tutulup-eritilecekler: 51:13

ذُوقُوا۟ فِتْنَتَكُمْ هَٰذَا ٱلَّذِى كُنتُم بِهِۦ تَسْتَعْجِلُونَ

Onlara deyiləcək: “Dadın əzabınızı! Sizin tez-tələsik gəlməsini istədiyiniz şey budur!”

"Tadın fitnenizi. Bu, sizin pek acele isteyip durduğunuz şeydir." 51:14

إِنَّ ٱلْمُتَّقِينَ فِى جَنَّٰتٍ وَعُيُونٍ

Şübhəsiz ki, müttəqilər Cənnət bağlarında və bulaqlar başında olacaqlar,

Şüphesiz muttaki olanlar, cennetlerde ve pınarlardadırlar; 51:15

ءَاخِذِينَ مَآ ءَاتَىٰهُمْ رَبُّهُمْ إِنَّهُمْ كَانُوا۟ قَبْلَ ذَٰلِكَ مُحْسِنِينَ

öz Rəbbinin onlara verdiyini alacaqlar. Həqiqətən, onlar bundan əvvəl yaxşı iş görən adamlar olmuşdular.

Rablerinin kendilerine verdiğini alanlar olarak. Çünkü onlar, bundan önce ihsanda (güzel davranışta) bulunanlardı. 51:16

كَانُوا۟ قَلِيلًا مِّنَ ٱلَّيْلِ مَا يَهْجَعُونَ

Onlar gecələr ibadət edib az yatırdılar.

Gece-boyunca da pek az uyurlardı. 51:17

وَبِٱلْأَسْحَارِ هُمْ يَسْتَغْفِرُونَ

Sübh çağı isə bağışlanma diləyirdilər.

Onlar, seher vakitlerinde istiğfar ederlerdi. 51:18

وَفِىٓ أَمْوَٰلِهِمْ حَقٌّ لِّلسَّآئِلِ وَٱلْمَحْرُومِ

Onların mal-dövlətində dilənçinin və yoxsulun payı vardır.

Onların mallarında dilenip-isteyen (ve iffetinden dolayı istemeyip de) yoksul olan için de bir hak vardı. 51:19

وَفِى ٱلْأَرْضِ ءَايَٰتٌ لِّلْمُوقِنِينَ

Qəti inananlar üçün yer üzündə dəlillər vardır.

Yeryüzünde kesin bir bilgiyle inanacak olanlar için ayetler vardır. 51:20

وَفِىٓ أَنفُسِكُمْ أَفَلَا تُبْصِرُونَ

Sizin özünüzdə də dəlillər vardır. Məgər görmürsünüz?

Ve kendi nefislerinizde de. Yine de görmüyor musunuz? 51:21

وَفِى ٱلسَّمَآءِ رِزْقُكُمْ وَمَا تُوعَدُونَ

Sizin ruziniz və sizə vəd olunan şeylər göydədir.

Gökte rızkınız vardır ve size va'dolunmakta olan da. 51:22

فَوَرَبِّ ٱلسَّمَآءِ وَٱلْأَرْضِ إِنَّهُۥ لَحَقٌّ مِّثْلَ مَآ أَنَّكُمْ تَنطِقُونَ

Göyün və yerin Rəbbinə and olsun ki, bu vəd sizin danışmağa qüdrətiniz olduğu kimi həqiqətdir.

İşte, göğün ve yerin Rabbine andolsun ki, şüphesiz, o (size va'dedilen) sizin (aranızda) konuştuklarınız kadar, elbette kesin bir gerçektir. 51:23

هَلْ أَتَىٰكَ حَدِيثُ ضَيْفِ إِبْرَٰهِيمَ ٱلْمُكْرَمِينَ

İbrahimin möhtərəm qonaqlarının əhvalatı sənə gəlib çatdımı?

Sana İbrahim'in ağırlanan konuklarının haberi geldi mi? 51:24

إِذْ دَخَلُوا۟ عَلَيْهِ فَقَالُوا۟ سَلَٰمًا قَالَ سَلَٰمٌ قَوْمٌ مُّنكَرُونَ

Onlar onun yanına daxil olub: “Sənə salam olsun!”– dedilər. İbrahim: “Sizə də salam olsun! Siz yad adamlara oxşayırsınız!”– dedi.

Hani, yanına girdiklerinde: "Selam" demişlerdi. O da: "Selam" demişti. "(Haklarında bilgim olmayan) Yabancı bir topluluk." 51:25

فَرَاغَ إِلَىٰٓ أَهْلِهِۦ فَجَآءَ بِعِجْلٍ سَمِينٍ

O, təşviş içində ailəsinin yanına getdi və kök bir buzov qızardıb gətirdi.

Hemen (onlara) sezdirmeden ailesine gidip, çok geçmeden semiz bir buzağı ile (geri) geldi. 51:26

فَقَرَّبَهُۥٓ إِلَيْهِمْ قَالَ أَلَا تَأْكُلُونَ

Onu qabaqlarına qoyub: “Yemək yeməyəcəksinizmi?”– dedi.

Derken onlara yaklaştırıp (ikram etti); "Yemez misiniz?" dedi. 51:27

فَأَوْجَسَ مِنْهُمْ خِيفَةً قَالُوا۟ لَا تَخَفْ وَبَشَّرُوهُ بِغُلَٰمٍ عَلِيمٍ

O, qonaqların yemədiklərini görüb onlardan qorxuya düşdü. Onlar: “Qorxma!”– dedilər və ona elmli bir oğlan uşağı ilə müjdə verdilər.

(Onlar yemeyince) Bunun üzerine içine bir tür korku düştü. "Korkma" dediler ve ona bilgin bir erkek çocuk müjdesini verdiler. 51:28

فَأَقْبَلَتِ ٱمْرَأَتُهُۥ فِى صَرَّةٍ فَصَكَّتْ وَجْهَهَا وَقَالَتْ عَجُوزٌ عَقِيمٌ

Zövcəsi qışqırıb üz-gözünə vura-vura dedi: “Axı mən sonsuz qoca qarıyam!”

Böylece karısı çığlıklar kopararak geldi ve yüzüne vurarak: "Kısır, yaşlı bir kadın (mı doğum yapacakmış)? dedi. 51:29

قَالُوا۟ كَذَٰلِكِ قَالَ رَبُّكِ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلْحَكِيمُ ٱلْعَلِيمُ

Onlar dedilər: “Sənin Rəbbin belə demişdir. Həqiqətən, O, Müdrikdir, Biləndir!”

Dediler ki: "Öyle. (Bunu) Senin Rabbin buyurdu. Çünkü O, hüküm ve hikmet sahibidir, bilendir." 51:30

قَالَ فَمَا خَطْبُكُمْ أَيُّهَا ٱلْمُرْسَلُونَ

İbrahim dedi: “Sizin işiniz nədir, ey elçilər?”

(İbrahim) dedi ki: "Şu halde sizin asıl isteğiniz nedir, ey elçiler?" 51:31

قَالُوٓا۟ إِنَّآ أُرْسِلْنَآ إِلَىٰ قَوْمٍ مُّجْرِمِينَ

Onlar dedilər: “Biz günahkar bir qövmə göndərilmişik ki,

"Doğrusu biz, suçlu-günahkar bir kavme gönderildik" dediler. 51:32

لِنُرْسِلَ عَلَيْهِمْ حِجَارَةً مِّن طِينٍ

onların üstünə gildən daşlar yağdıraq –

"Üzerlerine çamurdan (iyice sertleşip kaskatı kesilmiş) taşlar yağdırmak için." 51:33

مُّسَوَّمَةً عِندَ رَبِّكَ لِلْمُسْرِفِينَ

həddi aşanlar üçün sənin Rəbbinin yanında nişan qoyulmuş daşlar!”

"(Ki bu taşların her biri,) Rabbinin Katında ölçüyü taşıranlar için (herkese ayrı ayrı) işaretlenmiştir." 51:34

فَأَخْرَجْنَا مَن كَانَ فِيهَا مِنَ ٱلْمُؤْمِنِينَ

Biz orada olan möminləri o kənddən çıxartdıq.

Bu arada, mü'minlerden orda kim varsa çıkardık. 51:35

فَمَا وَجَدْنَا فِيهَا غَيْرَ بَيْتٍ مِّنَ ٱلْمُسْلِمِينَ

Amma orada bir evdən başqa müsəlman tapmadıq.

Ne var ki, orda Müslümanlardan olan bir evden başkasını bulmadık. 51:36

وَتَرَكْنَا فِيهَآ ءَايَةً لِّلَّذِينَ يَخَافُونَ ٱلْعَذَابَ ٱلْأَلِيمَ

Ağrılı-acılı əzabdan qorxanlar üçün orada bir əlamət qoyduq.

Ve orada, acı bir azaptan korkanlar için bir ayet bıraktık. 51:37

وَفِى مُوسَىٰٓ إِذْ أَرْسَلْنَٰهُ إِلَىٰ فِرْعَوْنَ بِسُلْطَٰنٍ مُّبِينٍ

Musanın əhvalatında da ibrət vardır. O zaman Biz onu Fironun yanına aydın bir dəlillə göndərmişdik.

Musa (olayın)da da (düşündürücü ayetler vardır). Hani Biz onu açık bir delille Firavun'a göndermiştik; 51:38

فَتَوَلَّىٰ بِرُكْنِهِۦ وَقَالَ سَٰحِرٌ أَوْ مَجْنُونٌ

O, öz camaatı ilə birlikdə üz çevirib: “Bu sehrbazdır, ya da dəlidir!”– dedi.

Fakat o, 'bütün kişisel ve askeri gücüyle' yüz çevirdi ve: "(Bu,) Ya bir büyücü veya bir delidir" dedi. 51:39

فَأَخَذْنَٰهُ وَجُنُودَهُۥ فَنَبَذْنَٰهُمْ فِى ٱلْيَمِّ وَهُوَ مُلِيمٌ

Biz Fironu və əsgərlərini yaxalayıb dənizə atdıq. O, qınanmağa layiq idi.

Bunun üzerine, Biz onu ve ordularını yakalayıp denize attık; (ki o,) 'kınanacak işler yapıyordu.' 51:40

وَفِى عَادٍ إِذْ أَرْسَلْنَا عَلَيْهِمُ ٱلرِّيحَ ٱلْعَقِيمَ

Ad qövmünün hekayətində də ibrət vardır. O zaman Biz onların üstünə xeyir-bərəkətsiz bir külək göndərmişdik.

Ad (kavmin)de de (ayetler vardır). Hani onların üzerine köklerini kesen (akim) bir rüzgar gönderdik. 51:41

مَا تَذَرُ مِن شَىْءٍ أَتَتْ عَلَيْهِ إِلَّا جَعَلَتْهُ كَٱلرَّمِيمِ

O külək üstündən keçdiyi hər bir şeyi sovurub külə döndərirdi.

Üzerinden geçtiği hiçbir şeyi bırakmıyor, mutlaka çürütüp-kül gibi dağıtıyordu. 51:42

وَفِى ثَمُودَ إِذْ قِيلَ لَهُمْ تَمَتَّعُوا۟ حَتَّىٰ حِينٍ

Səmud qövmünün hekayətində də ibrət vardır. O zaman onlara: “Müəyyən vaxtadək dolanıb-keçinin!”– deyilmişdi.

Semud (kavmin)de de (ayetler vardır). Hani onlara: "Belli bir süreye kadar yararlanın" denmişti. 51:43

فَعَتَوْا۟ عَنْ أَمْرِ رَبِّهِمْ فَأَخَذَتْهُمُ ٱلصَّٰعِقَةُ وَهُمْ يَنظُرُونَ

Onlar öz Rəbbinin əmrindən çıxdılar və onları gözləri baxa-baxa ildırım vurdu.

Ancak Rablerinin emrine baş kaldırdılar; böylece bakıp-dururlarken, onları yıldırım çarpıp-yakaladı. 51:44

فَمَا ٱسْتَطَٰعُوا۟ مِن قِيَامٍ وَمَا كَانُوا۟ مُنتَصِرِينَ

Onlar ayağa qalxa bilmədilər və onlara kömək edən də olmadı.

Artık ne ayağa kalkmaya güç yetirebildiler, ne yardım bulabildiler. 51:45

وَقَوْمَ نُوحٍ مِّن قَبْلُ إِنَّهُمْ كَانُوا۟ قَوْمًا فَٰسِقِينَ

Daha əvvəl Nuh qövmünü məhv etdik. Çünki onlar fasiq adamlar idilər.

Bundan önce Nuh kavmini de (yıkıma uğrattık). Çünkü onlar da fasık bir kavim idi. 51:46

وَٱلسَّمَآءَ بَنَيْنَٰهَا بِأَيْي۟دٍ وَإِنَّا لَمُوسِعُونَ

Biz göyü qüdrətlə yaratdıq və Biz onu genişləndiririk.

Biz göğü 'büyük bir kudretle' bina ettik ve şüphesiz Biz, (onu) genişleticiyiz. 51:47

وَٱلْأَرْضَ فَرَشْنَٰهَا فَنِعْمَ ٱلْمَٰهِدُونَ

Yeri də Biz döşədik. Nə gözəl döşəyənlərik Biz!

Yeri de Biz döşeyip-yaydık; ne güzel döşeyici(yiz). 51:48

وَمِن كُلِّ شَىْءٍ خَلَقْنَا زَوْجَيْنِ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ

Biz hər şeydən erkək və dişi olmaqla cütlər yaratdıq ki, bəlkə, düşünüb ibrət alasınız.

Ve Biz, herşeyi iki çift yarattık. Umulur ki, öğüt alıp-düşünürsünüz. 51:49

فَفِرُّوٓا۟ إِلَى ٱللَّهِ إِنِّى لَكُم مِّنْهُ نَذِيرٌ مُّبِينٌ

De: “Allaha tərəf qaçın! Mən sizi Onunla açıq-aşkar qorxudub xəbərdar edənəm!

Öyleyse, Allah'a doğru (yönelip, şirkten ve bozulmalardan) kaçın. Gerçekten Ben sizi, O'ndan yana açıkça uyarıyorum. 51:50

وَلَا تَجْعَلُوا۟ مَعَ ٱللَّهِ إِلَٰهًا ءَاخَرَ إِنِّى لَكُم مِّنْهُ نَذِيرٌ مُّبِينٌ

Allahla yanaşı başqa bir məbud qəbul etməyin. Mən sizi Onunla açıq-aşkar qorxudub xəbərdar edənəm!”

Allah ile beraber başka bir İlah(ı ortak) kılmayın. Gerçekten sizi, O'ndan yana açıkça uyarıyorum. 51:51

كَذَٰلِكَ مَآ أَتَى ٱلَّذِينَ مِن قَبْلِهِم مِّن رَّسُولٍ إِلَّا قَالُوا۟ سَاحِرٌ أَوْ مَجْنُونٌ

Beləcə, onlardan əvvəlkilərə də elə bir elçi gəlmədi ki, onun barəsində: “Sehrbazdır, ya da dəlidir!”– deməsinlər.

İşte böyle; onlardan öncekiler de bir elçi gelmeyiversin, mutlaka: "Büyücü ve cinlenmiş" demişlerdir. 51:52

أَتَوَاصَوْا۟ بِهِۦ بَلْ هُمْ قَوْمٌ طَاغُونَ

Onlar bunu bir-birinə vəsiyyətmi etmişlər? Xeyr, onlar həddi aşan adamlardır.

Onlar bunu (tarih boyunca) birbirlerine vasiyet mi ettiler? Hayır; onlar, 'azgın ve taşkın (tağiy)' bir kavimdirler. 51:53

فَتَوَلَّ عَنْهُمْ فَمَآ أَنتَ بِمَلُومٍ

Artıq onlardan üz döndər! Sən buna görə qınanmazsan.

Öyleyse sen, onlardan yüz çevir; artık kınanacak değilsin. 51:54

وَذَكِّرْ فَإِنَّ ٱلذِّكْرَىٰ تَنفَعُ ٱلْمُؤْمِنِينَ

Sən xatırlat! Çünki xatırlatmaq möminlərə fayda verir.

Sen öğüt verip-hatırlat; çünkü gerçekten öğütle-hatırlatma, mü'minlere yarar sağlar. 51:55

وَمَا خَلَقْتُ ٱلْجِنَّ وَٱلْإِنسَ إِلَّا لِيَعْبُدُونِ

Mən cinləri və insanları ancaq Mənə ibadət etmək üçün yaratdım.

Ben, cinleri ve insanları yalnızca Bana ibadet etsinler diye yarattım. 51:56

مَآ أُرِيدُ مِنْهُم مِّن رِّزْقٍ وَمَآ أُرِيدُ أَن يُطْعِمُونِ

Mən onlardan ruzi istəmirəm. Mən onlardan Məni yedirtmələrini də istəmirəm.

Ben, onlardan bir rızık istemiyorum ve onların beni doyurup-beslemelerini de istemiyorum. 51:57

إِنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلرَّزَّاقُ ذُو ٱلْقُوَّةِ ٱلْمَتِينُ

Həqiqətən, Allah ruzi verəndir, qüvvət sahibidir, Mətindir.

Hiç şüphesiz, rızık veren O, metin kuvvet sahibi olan Allah'tır. 51:58

فَإِنَّ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا۟ ذَنُوبًا مِّثْلَ ذَنُوبِ أَصْحَٰبِهِمْ فَلَا يَسْتَعْجِلُونِ

Şübhəsiz ki, zülm edənləri həmtaylarının qisməti kimi bir qismət gözləyir. Qoy onlar Məni tələsdirməsinlər!

Artık gerçekten, zulmedenler için, (geçmişteki) arkadaşlarının günahlarına benzer bir günah vardır. Şu halde acele etmesinler. 51:59

فَوَيْلٌ لِّلَّذِينَ كَفَرُوا۟ مِن يَوْمِهِمُ ٱلَّذِى يُوعَدُونَ

Onlara vəd olunmuş Gündən ötrü vay kafirlərin halına!

Kendilerine va'dedilen o (azap) günlerinden dolayı vay o inkar edenlere. 51:60